Halk sağlığı ·

Yıllar sonra kanser gelişen çocukların topuk kanında genetik ipuçları bulundu

Araştırmacılar, sekiz yaşına kadar solid tümör veya beyin tümörü gelişen 1.948 çocuğun saklanmış yenidoğan kan örneklerini inceledi. On bir genin taranmasıyla 132 çocukta hastalıkla ilişkili veya ilişkili olması olası doğumda mevcut genetik varyant bulundu.

VitalHaber · Güncelleme: 28.10.2026

Sağlık ve bilim iletişimi: Prof. Dr. Gürkan Özkoç, FACS

Kan lekeli tarama kartı, bebek örtüsü ve DNA modeli — yapay zekâ ile üretilmiş temsili görsel.
Temsili görsel · Yapay zekâ; gerçek hasta, araştırma veya tedavi sonucu görüntüsü değildir.

Haberin ayrıntıları

Doğumda alınan topuk kanı örnekleri, yıllar sonra ortaya çıkan çocukluk çağı kanserlerine yatkınlığı araştırmak için kullanıldı. Michigan’da, sekiz yaşına kadar belirli solid tümörler veya merkezi sinir sistemi tümörleri gelişen 1.948 çocuğun saklanmış örnekleri incelendi. Solid tümör, dokuda bir kitle oluşturan tümörü; merkezi sinir sistemi ise beyin ve omuriliği ifade eder. Araştırmacılar 11 gene baktı. Çocukların yüzde 6,8’inde hastalıkla ilişkili veya ilişkili olması muhtemel kalıtsal genetik değişiklik, yani varyant bulundu. Bu oran tümör türüne göre belirgin biçimde değişiyordu. Bazı kanserlerde genetik yatkınlık daha büyük pay taşıyordu. Bulgular, seçilmiş genetik risklerin doğum örneklerinden saptanabileceğine ilişkin veri sağladı.

Bu yüzde, bütün yenidoğanların yüzde 6,8’inin kanser olacağı anlamına gelmez. Araştırmanın ana grubu, daha sonra kanser gelişen çocuklardan oluşuyordu. Genetik bir değişiklik bulunması da mutlaka hastalık gelişeceğini göstermez. Böyle bir taramayı tüm bebeklere uygulamadan önce, yanlış sonuç verme olasılığı ve aileler üzerindeki etkisi değerlendirilmelidir. Risk bulunan çocukların nasıl takip edileceği ve erken saptamanın gerçekten yarar sağlayıp sağlamadığı da araştırılmalıdır. Çalışma, tarama olasılığını inceliyor; her bebek için yararı kanıtlanmış standart bir program sunmuyor.

Araştırma tarihi: 2026-08-12 · Haber: 20.10.2026

Ne bulundu?

Araştırmacılar, sekiz yaşına kadar solid tümör veya beyin tümörü gelişen 1.948 çocuğun saklanmış yenidoğan kan örneklerini inceledi. On bir genin taranmasıyla 132 çocukta hastalıkla ilişkili veya ilişkili olması olası doğumda mevcut genetik varyant bulundu.

Ne anlama geliyor?

Sonuç, bazı kanser yatkınlıklarının doğumda saptanabilir olabileceğini düşündürüyor. Böyle bir bilgi, ileride risk taşıyan çocukların uygun izlem programlarına yönlendirilmesini destekleyebilir.

Sınırlamalar

Bu oran bütün yenidoğanlara ait değil; sonradan kanser gelişen çocuklar incelendi. Araştırma, genel taramanın yaşam süresini uzattığını veya her kanseri önceden yakalayacağını göstermiyor.

Kaynaklar ve inceleme düzeyi

Özgün makale (DOI) · İncelenen kaynak 1 · İncelenen kaynak 2 · İncelenen kaynak 3

Geriye dönük genetik araştırma; birincil özet bulguları ve araştırmacı kurumu açıklaması kontrol edildi.

Son kaynak kontrolü: 20.10.2026.

Editoryal ayrıntı eklendi: 21.10.2026

Bu haberi takip edin

Editöre geri bildirim

Yalnız editör görür; herkese açık yorum değildir. Kişisel sağlık bilgisi yazmayın.

Geri bildirim için giriş yap

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi önerisi değildir. Araştırma sonuçları, çalışma koşulları ve sınırlamalarıyla değerlendirilmelidir.